Predikant in Den Helder

1862-1864

Wie nooit vlak aan zee gewoond heeft, weet eigenlijk niet wat of waaien is.

         Op eerste Kerstdag 1862 ontvangt Den Helder François Haverschmidt als derde predikant van de hervormde kerk. Hij zal er slechts 18 maanden blijven
        Den Helder is na Amsterdam en  Haarlem de derde gemeente van Noord-Holland.  Het kleine dorpje achter de dijk is in enkele decennia uitgegroeid tot 
        een flinke havenstad.
        Er zijn nog twee andere hervormde predikanten, Ledeboer en Bron.  Ze moeten wekelijks een enorm aantal diensten afwerken, ook speciale diensten
        voor de militairen.  Daarnaast is er hun "herderlijk werk ".  Ze vragen de kerkeraad om een godsdienstonderwijzer in te huren voor de kinderen
        beneden de 14 jaar, zodat zij zelf meer tijd hebben voor de oudere kinderen, maar dit wordt geweigerd. Reeds voor Pinksteren 1863 stuurde Haver-    
        schmidt een ontslagbrief aan de kerkeraad, deze brief kwam in handen van collega Bron. Deze verzekerde hem zijn verzoek niet in de vergadering te
        willen brengen en verscheurde de brief. Op 6 augustus 1863 trouwde Haverschmidt met Jacoba Johanna Maria Osti.
        Waarom vertrok Haverschmidt uit Den Helder?  Volgens sommigen om financiële redenen, hij kon in Schiedam het dubbele verdienen. Of was het vanwege
        zijn betrokkenheid bij het Oera Lindaboek? Zelf geeft hij aan dat het vanwege de werkdruk is.  In zijn afscheidsrede kiest hij als tekst Lucas X vers 2:
        "De oogst is groot, maar werklieden zijn er weinig. Vraagt dus den Heer van den oogst dat Hij werklieden zendt"
        Na zijn vertrek wordt er wel een godsdienstonderwijzer voor de kinderen aangesteld. Maar voor Haverschmidt komt dit te laat, de fysieke en psychische
        druk hebben al geleid tot het besluit te verhuizen naar Schiedam.
   

Uit de Heldersche en Nieuwedieper Courant van zondag 24 juli 1864

      De wel-eerw. heer F, Haverschmidt, beroepen predikant te
      Schiedam, heeft jl. Donderdag morgen deze gemeente verlaten. De
      kerkeraad en vele andere belangstellenden waren bij het vertrek der
      stoomboot tegenwoordig, om, terwijl zij den leeraar een blijk van
      belanstelling gaven, hem een hartelijk vaarwel toe te roepen.
      Naar wij vernemen, zal Ds. Haverschmidt op Zondag 31 julij a.s.
      te Schiedam zijne entreêrede houden.

      Bron: Wie nooit vlak aan zee gewoond heeft weet eigenlijk  niet of wat waaien is.
               François Haverschmidt en Den Helder.
               Tekst Peter Hovestad en Jan T. Bremer. Ontwerp Peter Kolkman.
               Uitgegeven in 1994 ter gelegenheid van het 100ste sterfjaar van François Haverschmidt.

     

       Link: Geschiedenis van de vrijzinnige hervormden in Den Helder.

 

 
Home, websites over eten,over Piet Paaltjens, gedichten,  recepten, culinaire citaten,
columns van Klaas, reacties